Geen autobiografischer oeuvre dan dat van Frans Pointl. Alleen al door het lezen van Vijf laatste verhalen kan je zijn geschiedenis herleiden. Joods, geboren in 1933. Ondergedoken in de tweede wereldoorlog. Retour Krommenie gaat over een bezoek van zijn moeder, met alle risico’s van dien, aan zijn onderduikadres vanwege zijn 9de verjaardag.
Na de oorlog woont hij samen met zijn moeder, die hevig getraumatiseerd uit de concentratiekampen terug is gekomen. Ook zijn oom heeft de oorlog overleefd, de rest van de familie niet. Dat waren nu volwassenen, de laatst overgeblevenen van onze familie. De spaarzame keren dat ze elkaar zagen deden ze niets dan elkaar verwijten maken en ruziën.
In Music minus one bezoekt Frans zijn oom, in Met voorbedachte rade probeert hij zijn dominante moeder met 6 slaaptabletten om het leven te brengen, hetgeen mislukt.
In Het echte leven adviseert hij zijn collega, die bij zijn vrouw onder de plak zit (Niks voor mij, zo’n vrouw die continu de handrem op je leven zet denkt Frans dan), om die vrouw, suikerpatiënt, te vergiftigen met suiker. Dit keer lukt het wel, waarna de collega zijn liefde aan Frans verklaart.
Tot slot zoekt hij in De uitgerekte waarheid de vrouw op waarvoor zijn vader zijn moeder verliet. Het wordt een tragikomische ontmoeting waarbij de oude vrouw het gas vergeet uit te doen. ‘Een unicum,’ merk ik op. ‘Bijna zou ik de eerste jood zijn geweest die na de oorlog werd vergast.’ Verschrikt kijkt ze me aan. Het zijn dit soort ironische zinnen die de zware onderwerpen luchtig houden.
Na vijf laatste verhalen verscheen in 2004 De heer slaapt met watjes in zijn oren.
(Frans Pointl – Vijf laatste verhalen)
