Kaas marcheert altijd. Nog geen jaar geleden las ik het boek nog, en nu alweer. Maar dit keer als de beeldroman bewerking van Dick Matena. Dat levert toch weer nieuwe inzichten op. Kaas begint bijvoorbeeld als brief aan een onbekende:

Eindelijk schrijf ik je weer omdat er grote dingen staan te gebeuren en wel door toedoen van mijnheer Van Schoonbeke.

Vervolgens wordt die hele briefvorm weer losgelaten. Maar niet bij Dick Matena. Willem Elsschot heeft Kaas opgedragen aan Jan Greshoff, Dick Matena laat op de eerste bladzijde Jan Greshoff opduiken als ontvanger van de brief en door het boek heen zie je Greshoff af en toe in zijn stoel zitten, lezend in de brieven van Frans Laarmans. Het werkt verrassend goed. Laarmans zelf lijkt bij Matena veel op Willem Elsschot in de jaren dertig.

Het grootste voordeel van de beeldroman Kaas is dat het hele verhaal in één keer in één band is verschenen. Zo hoef je niet zoals eerder bij Gerard Reve‘s De avonden of Jan Wolkers‘ Kort Amerikaans te wachten met lezen tot alle delen verschenen zijn.

(Willem Elsschot/Dick Matena – Kaas)