Bekroond Europa

You are currently browsing articles tagged Bekroond Europa.

Veranderend licht

August 17, 2009 in Gelezen 2009 | 1 comment

Deel 2 uit de serie Bekroond Europa. Veranderend licht van Jens Christian Grøndahl werd bekroond met de BG Banks Litteraturpris 2003. Een meester in het ontleden van ons gevoelsleven, volgens de achterflap, en de vorige week overleden Michael Zeeman wordt gequote ‘Grøndahl lezen is telkens opveren, getroffen door zijn formuleringen.’ Het klopt wel, Grøndahl is inderdaad een meester waar het gevoelens betreft, helder, raak en herkenbaar. Maar tegelijkertijd blijft het allemaal wat afstandelijk, raak ik nergens betrokken bij de personages.

(Jens Christian Grøndahl - Veranderend licht)

In de ban van mijn vader

July 5, 2006 in Gelezen 2006 | No comments

Deel 4 uit de serie Bekroond Europa is In de ban van mijn vader van de Italiaanse schrijver Sandro Veronesi. In 2000 bekroond met de Premio Campiello, de meest prestigieuze literaire prijs van Italië.
Het centrale thema in In de ban van mijn vader is identiteit:

Ik ga het huis weer in en bedenk dat het waar is, dat niemand weet wie wij echt zijn, omdat we dat verbergen, en als we het niet opzettelijk verbergen, dan verbergen we het instinctmatig.

De vader van Gianni Orzan blijkt geen fascistische generaal te zijn geweest maar een Russische spion, zijn huwelijk blijkt lang niet zo goed te zijn als hij denkt, en zijn vrienden zijn lang zo vriendelijk niet merkt hij als hij ze afluistert via de intercom nadat ze vertrokken zijn. Zelfs de voorrangskruising blijkt al die jaren dat hij daar voorrang nam geen voorrangskruising te zijn geweest, zo ontdekt hij na een aanrijding.
Al met al is dit wederom een prachtig boek, in een prachtige reeks, die merkwaardig genoeg geen al te beste recensie in de Volkskrant, één van de initiatiefnemers van de reeks, kreeg:

Zeker, In de ban van mijn vader van Sandro Veronesi is een goed geschreven roman, maar het verhaal roept zoveel vragen op dat je niet kunt spreken van eindelijk weer eens een nieuw meesterwerk uit Italië.

(Sandro Veronesi - In de ban van mijn vader)

Ik ben weg

December 11, 2005 in Gelezen 2005 | No comments

Aan het ene boek beleef je meer plezier dan aan het andere. Ik ben weg van Jean Echenoz is zo’n boek dat ik met bovengemiddeld plezier gelezen heb. (het derde boek in de serie Bekroond Europa dat mij verraste, na Amsterdam en Zomerhuis, later) Dat dit weer zo’n boek is waarvan de flaptekst niet overeen komt met de inhoud doet er dit keer niet toe, het vergroot het leesplezier alleen maar.

Het boek begint en eindigt met hetzelfde zinnetje, “Ik ben weg”, tevens de titel van het boek. Tussen die twee zinnen wordt er een hoop heen en weer gereisd, in auto’s, vliegtuigen, ambulances en een ijsbreker, door Parijs, half Frankrijk, de noordpool en het Spaanse San Sebastián. Neem daarbij onverwachte thriller accenten (denk aan de New York trilogie van Paul Auster), een niet geheel objectieve verteller (persoonlijk begin ik een beetje genoeg te krijgen van die Baumgartner. Zijn leven van alledag is eentonig. Behalve wonen in een hotel, regelmatig telefoneren en dingen bezoeken die hij toevallig tegenkomt, doet hij niet veel. Er zit te weinig in.) en prettige humor, en je hebt een prijzenswaardig boek.

(Jean Echenoz - Ik ben weg)

Een vrouw

November 28, 2005 in Gelezen 2005 | No comments

Het is puur toeval dat ik enkel de oneven delen van de serie Bekroond Europa lees. Zo las ik deel zes (Het bezoek van de lijfarts van Per Olov Enquist) vorig jaar al eens, en hoewel dat een boek is dat zeker nog eens wil lezen, niet nu.

Deel zeven is Een vrouw van Péter Esterházy. Bekroond met de Kossuth Prijs in 1996.

Zevenennegentig keer Een vrouw in honderdvierentachtig bladzijden. Er is een vrouw, die mij liefheeft. Er is een vrouw, die mij haat. Er is een vrouw, die ik haat of zoiets. Er is een vrouw, die mij liefheeft, die dol is op mij. Er is een vrouw, die mij haat, die ik liefheb. Er is een vrouw. Laten we ophouden met dat ze-houdt-van-me-ze-haat-me-gedoe. Zomaar wat beginzinnen van enkele stukjes. En zo begint elk stukje.

Een vrouw wordt gepresenteerd als roman. Maar ik kan geen verhaal ontdekken. Gaat dit over één man met zevenennegentig vrouwen? Over één vrouw en de verschillende rollen die zij voor zevenennegentig mannen speelt? Over zevenennegentig mannen en zevenennegentig vrouwen? Of enkele mannen en enkele vrouwen? Is er een hoofdpersoon? Ik kan het niet ontdekken.

En dan is er seks. Regelmatig vliegen de kut, de flamoes, de lul, de kloten en het neuken (in allerlei standjes en vormen) je om de oren. Zonder dat het iets toevoegt.

En wat doet Jan Boezeroen (Brabantse zanger die in 1970 de cult klassieker De Fles zong) in een Hongaarse roman?

(Péter Esterházy - Een vrouw)

Zomerhuis, later

November 10, 2005 in Gelezen 2005 | No comments

Boeken waarin muziek een rol speelt hebben bij mij altijd een streepje voor.

Zomerhuis, later van de Duitse schrijfster Judith Hermann begint met een motto uit een liedje van Tom Waits. In de negen daarop volgende verhalen klinkt met regelmaat muziek. Harry Belafonte in Orkaan (something farewell), Tom Waits in Sonja, Ween met “Buenos Tardes, Amigos” in Balivrouw, Wohltemperiertes Klavier van Bach door Glenn Gould in Hunter-Tompson-muziek, en meer Ween, meer Bach, David Bowie en Trans AM in het titelverhaal. Kortom, zo’n boek waarbij je een booknote interview zou willen lezen zoals Largehearted Boy die regelmatig plaatst.

Maar het is niet alleen de muziek die het een prettige leeservaring maakt, het zijn bovenal de verhalen. Grote-steden-verhalen, mensen-van-nu-verhalen. Geen moment heb je het idee het trucje van de schrijver nu wel te kennen, elk verhaal is weer verrassend anders. Het doet dan ook verlangen naar de tweede bundel verhalen die zij schreef, Niets dan geesten.

(Judith Hermann - Zomerhuis, later)

De langverwachte

November 3, 2005 in Gelezen 2005 | No comments

Alsof hij vast een voorschot neemt op de prijs die hij zou gaan winnen:

Een vreemde schrijver had een Nederlandse prijs gewonnen, en Driss Ajoeb ging de radio bellen om zijn beklag te doen. Het voelde alsof iemand de bakstenen van zijn huis had gepikt, er zijn eigen huis mee had gebouwd en daar nu flink mee aan het pronken was. Ze zeiden dat hij een Marokkaan was, een jonge Marokkaan die als hij een pen vastpakte veranderde in een Hollandse kameleon en alles wat op zijn weg kwam in het Hollands opschreef. Driss had nooit gedacht dat Nederlands een taal was waarin je überhaupt iets kon opschrijven dat verder ging dan het draadjesvlees van de bureaucratie.

Een ballenbad met een daarin een kind. Daar deed De langverwachte van Abdelkader Benali, winnaar van de Libris literatuurprijs 2003, nog het meest aan denken. Het kind, een ongeboren kind, is de verteller van het verhaal, de ballen zijn alle personages die in het verhaal voorkomen. Pappa bal en mama bal zijn favoriete speeltjes, andere ballen worden slechts een enkele keer opgepakt en weer weggegooid. Werkelijk alles heeft een stem in dit boek, zelfs de verschillende gangen van het kerstdiner. Dat een sprekend 5 gangen diner niet storend werkt, is dan weer de kunst van de schrijver, die dus inderdaad zodra hij een pen vastpakt veranderd in een Hollandse kameleon en alles wat op zijn weg komt in het Hollands opschrijft.

Het boek is taai, net als het eerste boek van Benali. Lange zinnen, en dan is het alsof Benali helemaal niet die kameleon is, maar eerder een man van een volk dat het schrift nog maar net heeft uitgevonden, geschreven zoals je spreekt, zittend op een kleed, met ademloos luisterende mensen om hem heen. En dan onverwacht Immortelle XLIX van Piet Paaltjens citeren. Abdelkader Benali is een Kantara tussen twee culturen en verdient het alleen daarom al om gelezen te worden.

(Abdelkader Benali - De langverwachte)

Amsterdam

October 17, 2005 in Gelezen 2005 | No comments

‘Ach,’ zuchte hij tenslotte. ‘De Nederlanders met hun redelijke wetgeving.’
‘Juist,’ zei Garmony. ‘Wat redelijkheid aangaat, maken ze het echt te gek.’

Zowel met Boetekleed als met Zaterdag heb ik wel eens in mijn handen gestaan, maar het kwam er nooit van. Nu wel met Amsterdam, dankzij de Volkskrant, die het als eerste deel in de serie Bekroond Europa presenteert: De reeks bestaat uit tien boeken die in het laatste decennium de belangrijkste literaire prijs van hun land hebben gekregen.
Amsterdam kreeg in 1998 the Man Bookerprize, en dat is sowieso een prijs die met regelmaat mooie boeken bekroond, denk aan Het Leven van Pi, denk aan Weg der geesten. En ook het boek dat dit jaar gewonnen heeft, the Sea van John Banville, vraagt om lezing.
Ian McEwan stelt met Amsterdam niet teleur. In de analyse stelt Hans Bouman dan wel dat je het einde zowel kundig als gekunsteld kunt noemen, en dat het daarom niet het hoogtepunt van McEwans oeuvre is, ik vond het een puntgave roman die alleen maar doet verlangen naar meer van deze schrijver.

(Ian McEwan - Amsterdam)

Een reeks reeksen

September 30, 2005 in Boeken | No comments

Na de Nobelprijsbibliotheek en de Leeslijst brengt de Volkskrant (en ow ja, uitgeverij Meulenhoff) vanaf morgen Bekroond Europa: tien boeken die in het laatste decennium de belangrijkste literaire prijs van hun land hebben gekregen.

Het Parool begint morgen met de serie De bibliotheek van verboden boeken: tien boeken die u eigenlijk niet zou mogen lezen.

En AKO brengt de AKO Literatuurprijs reeks: een unieke serie waarin de klassiekers uit de Nederlandse literatuur van de laatste twintig jaar verschijnen in een spotgoedkope uitvoering. De toevoeging van het jury rapport maakt de AKO reeks het meest interessant, nu maar hopen dat Fantoompijn en/of De Asielzoeker van Arnon Grunberg in de reeks wordt opgenomen.

Rest de vraag of er ook lezers zijn die zo’n complete reeks aanschaffen.