En uiteindelijk is dan ook het allereerste boek van Guy Delisle in het Nederlands vertaald. Gek genoeg drukt de uitgever een quote van Rob Kamphues (wie?) af de achterflap af met de tekst:

Meer nog dan in zijn vorige boeken toont Delisle zich een geweldig observator van vreemde culturen.

Tja Rob, volgende keer toch echt even googlen als je je als quotehoer in laat huren.

Aan de stijl is zeker te merken dat Shenzhen ouder is dan de eerder vertaalde reisverslagen over Birma en Pyongyang. Potlood tekeningen in plaats van marker. Mooi ook zijn de pagina grote tekeningen, waaronder een ode aan Kuifje.
Qua verhaal lijkt Shenzhen het meest op Pyongyang, twee maanden toezien op de afwerking van een animatie. Ander land, andere cultuur, maar soortgelijke werkdruk onder soortgelijke dictatoriale omstandigheden.

Ondertussen is Guy, je leert hem haast persoonlijk kennen door zijn autobio strips, ook enige tijd in Jerusalem geweest. Hopelijk komt daar ook een boek van want hij blijft een geweldig observator. Of je nu zijn eerste of zijn laatste boek leest.

(Guy Delisle – Shenzhen)

Na een goeie ontvangst van Birma is besloten om ook Pyongyang van Guy Delisle in vertaling uit te brengen. En misschien is de recentelijke dreiging van Noord-Korea met kernwapens een extra stimulans geweest.

In 2001 verbleef Guy Delisle twee maanden in Noord-Korea om daar toe te zien op de afwerking van een Franse animatie film. De sleutelbeelden werden in Frankrijk getekend, de er omheen liggende beelden werden, lekker goedkoop, uit Noord-Korea gehaald. Pyongyang blijkt erger te zijn dan het Rangoon van Birma. Hier gaat elke stap vergezeld van een gids en een tolk, beide ook voorzien van een militaire rang. Toch levert Delisle ook dit maal weer een fascinerende inkijk in een voor buitenstaanders gesloten wereld.

(Guy Delisle – Pyongyang)

Na De pianostemmer is Birma het tweede boek dat ik in korte tijd lees over Birma. Ditmaal echter staat het hedendaagse Birma, of Myanmar zoals het tegenwoordig genoemd wil worden, centraal.

Guy Delisle is een Canadese striptekenaar van voornamelijk autobiografische reisverhalen. Eerdere boeken brachten hem in Shenzhen(China) en Pyongyang(Noord-Korea). Of beter: hij was daar, beleefde er genoeg en maakte er een boek van. In 2005 was hij in Myanmar. Zijn vrouw werkt voor Artsen Zonder Grenzen Frankrijk en was daar naar toe uitgezonden. Guy Delisle ging mee om voor zijn zoontje Louis te zorgen en wat te tekenen. Hoewel de (toenmalige) hoofdstad Rangoon nauwelijks verlaten word, weet Delisle toch een heel aardig beeld te schetsen van de paranoïde dictatuur. Zo zijn motorfietsen verboden wegens aanslagen en wordt plotsklaps de hoofdstad verplaatst naar het 320 kilometer noordelijker gelegen Naypyidaw. Het boek eindigt met de terugtrekking van AZG Frankrijk (en vele andere NGO’s) uit Myanmar omdat er door de rare regelgeving niet te werken valt in het land. Niet alleen een boeiend boek over Myanmar, maar ook een verhaal over het vaderschap, de werking van NGO’s, boedhisme en de strip en animatiecultuur in Myanmar.

(Guy Delisle – Birma)