Pas nadat ik vorig jaar Legends of Earthsea had gezien, hoorde ik van de kritiek die schrijfster Ursula K. Le Guin en een grote groep lezers had op de film. Aangezien ik zelf van de film had genoten, het is geen Lord of the Rings maar desondanks een aller aardigst fantasy epos, besloot ik de boeken maar eens te willen lezen.
Aardzee omnibus 1 bevat de eerste twee Aardzee boeken, Machten van Aardzee en De Tomben van Atuan. De film is een samenvoeging van deze twee boeken.
Machten van Aardzee verhaald over de jongen Ged die, in een overmoedige bui, een geest uit het dodenrijk oproept. Met de geest komt ook een schaduw uit het duister los. Ged overleeft ter nauwer nood de confrontatie, en later in zijn leven volgt er nog een. Uiteindelijk gaat Ged de confrontatie met zijn schaduw aan. Ged overleeft de conforntatie en groeit hierdoor uit tot de grootste tovenaar die ooit op Aardzee rondliep.
Vrijwel meteen is duidelijk waarom er zoveel kritiek was op de film. Vrijwel alle personages in het boek zijn kleurlingen, alleen de krijgers uit het rijk van Kargad zijn blank en blond, terwijl in de film enkel de tovenaar Ogion (Danny Glover) gekleurd is. De in het begin van het boek 11 jarige donkerhuidige Ged wordt gespeeld door de, op het moment van filmen 26 jarige, blanke acteur Shawn Ashmore. Ook zijn de twee verhalen flink door elkaar gemixt.
Machten van Aardzee leest al een Griekse tragedie, het heeft wel wat weg van de Odyssee met al dat heen en weer varen op zee. Ook het taalgebruik is vaak wat wollig en gedragen:
Hun weg was niet meer dan een schram in een verlatenheid van dunne sneeuw en bladerloze bosjes.
Mocht er een luisterboek van gemaakt worden dan zou Beatrix het er niet gek vanaf brengen.
De Tomben van Atuan leest alweer heel anders. Verschenen twee jaar na Machten van Aardzee is het taalgebruik al veel vloeiender en vlotter. Het boek verhaald over het meisje Tenar, de reïncarnatie van de hoge priesteres der naamlozen. Op een dag treft zij een man aan in de duistere tomben, het is Ged die op zoek is naar de halve ring van Erreth-Akbe. Tijdens zijn zoektocht naar zijn duistere schaduw kreeg hij bij toeval al een helft te pakken, en als hij beide helften weet te verenigen zal vrede over de Aardzee wederkeren.
Pas bij De Tomben van Atuan merk je hoeveel er wel niet aan het filmscript is toegevoegd. De rollen van Kossil en Thar zijn in het boek anders, en King Tygath komt in het hele boek niet voor, de dreiging van de naamlozen is in het boek veel mystieker waar het in de film een toch al gauw goedkoop horror effect is. Uiteindelijk vind ik het boek, de boeken, beter dan de film, maar eigenlijk heb ik dat altijd. Desondanks blijf ik het een hele aardige film vinden, sterker nog, na lezing van de boeken wil ik de film nog wel eens bekijken.
(Ursula K. Le Guin – Aardzee omnibus 1)